Postural Integration helpt de persoon zich bewust te worden van zijn/haar "postuur" die een weerspiegeling is van zijn levenshouding en -ervaring en deze te transformeren. Hiervoor worden door beoefenaar en cliënt simultaan gewerkt met adem, beweging, en diep bindweefselwerk. In dit proces kunnen opkomende gevoelens, emoties en gedachten therapeutisch doorwerkt worden. Het is duidelijk dat binnen het veld van de psychotherapie Postural Integration een unieke plaats inneemt gezien het belang dat gehecht wordt aan therapeutische aanraking.
Energetic Integration (EI) is een aanvullende methode van Postural Integration en werd in de jaren 1980 als onafhankelijke therapeutische benadering uitgewerkt. In deze methode wordt vnl. vertrokken vanuit de metafoor van de energetische energiecyclus zoals ontwikkeld door Jack Painter..
In de holistische en integratieve therapeutische benadering nemen wij de volgende zaken aan:
Geest en lichaam (mind en body) zijn niet gescheiden;
Er bestaat een fundamentele verbondenheid in de wereld, gedreven door energie en bewustzijn;
De focus van aandacht ligt op intrinsieke gezondheid of het "essentiële zelf"; pathologie treedt op als gevolg van het verlies van de verbinding met het essentiële zelf;
De praktijk van bodymind integration focust op belichaamde, huidige ervaring;
Deze ervaring wordt descriptief geverbali-seerd;
Bodymind integration wordt beoefend in relatie met de therapeut; het werk is zowel interpersoonlijk als intrapersoonlijk;
Bodymind integration is een gemeenschap-pelijke onderneming van therapeut en cliënt, die gedaan wordt met nieuwsgierigheid; zowel therapeut als cliënt veranderen door de ervaring; er is geen vooropgesteld einddoel.
Gegeven een geschikt klimaat, vinden individuen hun eigen proces van healing en zelfregulering.
- Het collectief onbewuste en de archetypes (animus en anima, de persona(e), de schaduw, het zelf, ...)
- Het postulaat van de realiteit van de ziel
- Het proces van individuatie als levenslang proces van psychische groei, zelfwording en zelfverwerkelijking
- De visie waarin psychisch lijden niet gereduceerd wordt tot een pathologie maar beschouwd wordt als een passage in het proces van de individuatie van het individu.
• Uit de gestalt-psychologie van Frederick Perls: De existentiële dimensie en de notie van het huidige “hier-en-nu” evenals vele creatieve middelen die een waardevolle hulp zijn in het omgaan met conflictsituaties, de innerlijke verdeeldheid en versnippering.
• Van Wilhelm Reich en diverse post-reichiaanse ontwikkelingen (Alexander Lowen [Bio-Energetische Analyse], John C. Pierrakos [Bio-energetica en Core-energetica], Stephen Johnson, Stanley Keleman, Peter Levine, e.a. : De opvatting dat het lichaam het levend geheugen van de ervaring en de familiale erfenis is, evenals houder van verdrongen kwetsuren en het overgeërfde lijden. Werk wordt verricht met wat deze richting het spier- en karakterpantser heeft genoemd. De moderne affectieve en neurobiologische traumatheorieën zijn hierin opgenomen. Een spirituele dimensie wordt eveneens erkend.
• Van Ida Rolf en Jack Painter: De opvatting dat het neuromyofasciale netwerk een somatisch geheugen heeft en de bodymind in de fysieke dimensie vorm geeft.
• Van Jack Painter de unieke synthese van bovenvermelde uitgangspunten.
Bredere descriptieve termen voor de training zijn: humanistisch, holistisch, integratief, existentieel en transpersoonlijk.
In Postural en Energetic Integration gaat men niet uit van een hiërarchische relatie tussen geest en lichaam, tussen psyche en soma. Beide zijn evenwaardige functionerende en interactieve aspecten van het geheel. Zoals elke andere lichaamsgerichte psychotherapie baseren we ons op ontwikkelingsmodellen van de persoon; theorieën van de persoonlijkheid; hypothesen omtrent het ontstaan van stoornissen en afwijkingen, en gebruiken we een rijke verscheidenheid aan diagnostische en therapeutische technieken binnen het kader van een therapeutische relatie.
Een gefundeerde wetenschappelijke basis op een expliciete theorie ondersteunt de praktische toepassing. Naast gespreksvoering en communicatie kunnen een brede waaier aan technieken worden ingezet die te maken hebben met aanraking, beweging, emotionele expressie en ademhaling. Er is een zekere verwantschap met sommige vormen van somatisch lichaamswerk, en sommige complementaire geneeskundige praktijken, maar terwijl deze vormen eveneens aanraking, en beweging en ademhaling kunnen gebruiken zijn ze toch heel verschillend van lichaamsgerichte psychotherapie.
Om deze overgang van vervreemding naar integratie en heelheid te ondersteunen dient de lichaamsgerichte psychotherapeut zelf over een aantal kwaliteiten te beschikken: 1. Een intuïtief bewustzijn en een inzicht in gezonde menselijke ontwikkeling. 2. Kennis van verschillende patronen van onopgeloste conflicten uit de kindertijd met hun specifieke chronische splitsingen in lichaam en geest. 3. Het vermogen om een consistent referentiekader te hanteren en een gedifferentieerde gevoeligheid ten opzichte van de interrelatie van: (a) Signalen in het organisme die vegetatieve stroming aanduiden, musculaire hypertensie en hypotensie, (b) De fenomenen van psychodynamische processen van overdracht, tegenoverdracht, projectie, defensieve regressie, creatieve regressie en diverse vormen van weerstand.
De Postural en Energetic Integration therapeut maakt gebruik van lichaamsgerichte technieken waarmee hij via een 'tweede taal', nl. de lichaamstaal ook kan doordringen tot de pre-verbale ervaringslaag van de cliënt. De therapeut luistert en kijkt aandachtig naar de geschiedenis van de cliënt, naar zijn lichaamstaal en zijn emoties. Zo kan bijvoorbeeld een onbewuste beweging, een stijfheid in de nek, een chronische spanning in de borst of het met een bijzondere intonatie spreken over 'iets' dikwijls meer vertellen dan de woorden zelf. Het is belangrijk aandacht te hebben voor en belang te hechten aan dit 'ongecontroleerde' dat uit het onderbewuste opduikt. Het werken hiermee staat de persoon die dit wenst toe om een steunpunt te vinden, om zich te verbinden en aandacht te besteden aan wat hij, dikwijls ten gevolge van existentieel lijden of traumatisering, in zichzelf opgesloten houdt.
De lichaamsgerichte psychotherapeut heeft geleerd om zowel in individuele behandelingen als in een groepscontext met deze facetten te werken. Hij of zij heeft het samenhangende patroon van lichamelijke, emotionele en geestelijke blokkades uitgebreid bestudeerd en beschikt over krachtige hulpmiddelen om die in samenwerking met de cliënt op te heffen. De therapeut zal ook telkens weer cliënten hun eigen hulpbronnen leren vinden. Op die manier leert de cliënt problemen creatief op te lossen, kwetsuren van de ziel te genezen en vorm te geven aan zijn of haar leven.
Naast het helpen bewustmaken en integreren van de 'postuur' zal de Bodymind Integrator de cliënt ook helpen zijn energie te beheren. Hiervoor hanteert hij inzichten uit Energetic Integration, een modaliteit die door Jack Painter ontwikkeld werd in de jaren 1980. Energetic Integration maakt het mogelijk om met cliënten een proces te doen dat gericht is op de energiehuishouding. Een belangrijke sleutel tot het inzicht in deze huishouding ligt in de karakteropbouw van de cliënt die naast een weerspiegeling in de lichaamsstructuur ook in ademhalingspatronen kan doorgrond worden.
Om een gestructureerd werk met de adem mogelijk te maken in diverse etappes en fasen heeft Jack Painter, Ph.D. de zgn. 'Energetische cyclus' ontwikkeld, gebaseerd op Wilhelm Reich's 'vier-staps orgasme-formule'. In de energetische cyclus werden de bio-energetische karakterstructuren in verband gebracht met hun typische ademblokkade en werden manieren ontwikkeld om deze te bevrijden. Vermits ieder mens door een analoge ontwikkelingssequens gaat, is het mogelijk om doorheen ademwerk de verschillende thema's verbonden met deze ontwikkelingsfasen te doorwerken. De verschillende basisbehoeften zoals die op kritische leeftijden dienen bevredigd te worden voor een gezonde ontwikkeling van het kind komen aan bod. Zo is er werk met het thema 'veiligheid' in de 'veilige adem', met het thema 'voeding' in de 'voedende adem', met 'nieuwsgierigheid' in de 'explorerende adem' , met het recht op 'vrijheid, verantwoordelijkheid en autonomie' in de 'vrije adem', enz. Het bewegen doorheen de ganse cyclus maakt het mogelijk om 'oude mappen te transformeren in 'nieuwe mappen'. Energetisch werk van Energetic Integration is altijd ook aanwezig in Postural Integration, maar bij cliënten waar werken met het bindweefsel om welbepaalde redenen niet aangewezen is wordt dan enkel Energetic Integration therapie toegepast. Vermits het volledige curriculum van zowel Postural als Energetic Integration niet in 4 jaar kan geleerd worden, wordt aan het IBI een extra 'vijfde jaar' georganiseerd in speciale themata van Energetic Integration voor toepassing in individuele als groepstherapie.
In Postural en Energetic Integration vraagt een persoon expliciet de hulp van de psychotherapeut in een persoonlijke zoektocht naar antwoorden ten aanzien van problemen waar men in het leven mee kampt, alsook het persoonlijk lijden.
Signalen als moeheid, futloosheid, maag- en darmklachten, hoofdpijn, vage angsten, enz. hebben dikwijls onbewuste oorzaken, waardoor ze geen leidraad vormen om er adequaat mee om te gaan. Deze kunnen via lichaamsgerichte psychotherapie als Postural en Energetic Integration worden bewerkt.
Personen die het eigen potentieel willen bevrijden om zo jezelf diepgaander te kennen, je levendiger te voelen, zin en betekenis in het leven te hebben, zelfwaarde te bevorderen, diep en goed lief te hebben, diep plezier en vreugde te ervaren kan baat hebben bij deze therapie.
De PI en EI therapeut werkt met de persoon als een essentiële belichaming van zijn mentaal, emotioneel, sociaal en spiritueel leven. We moedigen zowel innerlijke zelfregulerende processen als de accurate perceptie van de externe realiteit aan. Door zijn werk, maakt de lichaamsgerichte psychotherapeut het mogelijk om vervreemde aspecten van de persoon bewust te maken, te erkennen en te integreren als delen van het zelf.
Existentiële vragen, depressie, angst, problemen met zelfwaardegevoel, emotionele moeilijkheden, stressgerelateerde ziekten, relatieproblemen, verlies en rouw of seksueel en ander misbruik zijn maar enkele voorbeelden van problemen en vraagstukken waarvan is gebleken dat ze gebaat kunnen zijn met deze vorm van therapie.
Van links naar rechts: Eliane Jung, Raffaele Cascone, Silke Ziehl, Bernhard Schlage, Rosa Maria Sevilla, Claude Vaux, Jack Painter (+), Carmine Piroli, Dirk Marivoet, Niall O'Siochain
De originaliteit van Postural Integration bestaat er in om een therapeutische aanraking (de zgn. PI-strokes) te integreren in het parcours van zelfontdekking. Hierdoor neemt de methode een bijzondere plaats in binnen het veld van de lichaamsgerichte psychotherapie. Door het stimuleren van de "myofascia" (het bindweefsel rond de spieren), in combinatie met verbale therapeutische begeleiding worden de specifieke thema's van de cliënt in relatie tot de verschillende delen van diens lichaam aangeraakt. Postural Integration ontwikkelt zich doorheen een reeks van werketappes, in de loop waarvan systematisch op ieder gebied van het lichaam wordt ingezoomd tegen de achtergrond van de totale psychofysische samenhang. Dankzij deze systematiek kan het totale musculoskeletaal systeem behandeld worden in zijn samenhang met emoties en gedachten. Hierdoor kan de bodymind zich dieper ontspannen.
Doorheen de sessies worden gaandeweg bodymind verbindingen gemaakt tussen her-inneringen, lichaamsspanningen, gewaarwordingen, emoties.
De cliënt duikt in zichzelf en gaandeweg verdiept zich de wisselwerking tussen uitgesproken woorden, ervaren sensaties, gedeelde emoties. De cliënt voelt zich progressief dichter bij zichzelf, bij zijn bronnen, maar ook bij zijn spanningen komen. Ondersteund door de wakkere aandacht van de therapeut, kan de cliënt zijn op hem/haar wegende affectieve en emotionele spanningen - die dikwijls, als gewelfbogen de verschillende psychosomatische spanningen met elkaar verbinden - loslaten. De weggestopte kwetsuren, het overgeërfde lijden vinden op deze manier een doorvoelde lichamelijke expressie. De verlichting en versoepeling die hier het resultaat van zijn, creëren meer plaats voor 'het levende'. Het appèl voor het levende is een fundamentele springplank in de methodes van Postural en Energetic Integration:
ี De cliënt wordt regelmatig door de therapeut uitgenodigd om bewegingen, geluiden, woorden, ademhalingen, emoties, ... toe te laten
ี De cliënt is het centrum van zijn eigen therapie, het is aan hem om zich te aarden in zijn realiteit, of deze nu bestaat uit wanhoop, lijden, moeilijke erfenissen, of positieve zaken.
ี De methode vertrekt vanuit een respectvolle therapeutische samenwerkingsrelatie, waarbij de therapeut steeds op een gepaste manier omgaat met de cliënt die op sessie komt. De sessies verlopen in functie van de cliënt, van diens noden en niet van een vooraf bepaald proces.
ี Omwille van de aandacht die besteed wordt aan het energetisch-fysieke lichaamswerk in wisselwerking met het verbale en inzichtelijke werk duren individuele sessies gemiddeld tussen de 75 en 90 minuten.
